Yaşlı veya süresi dolmuş domainleri ararken, değerlendirirken ve satın alırken karşılaşacağınız domain ve SEO terminolojisi referansı — standart sektör sözlüğü artı Karma.Domains'e özel metrikler.
- Karma.Domains metrikleri
- Domain adları ve yaşam döngüsü
- Domain alım satımı
- Registrar'lar, registry'ler ve uzantılar
- Wayback Machine ve domain geçmişi
- Link metrikleri ve backlink sözlüğü
- Trafik, anahtar kelimeler ve indeks durumu
- SEO taktikleri ve değerlendirme
Karma.Domains metrikleri
Wayback Machine verileri ve domain adı analizinden oluşturulan özel skorlar ve sinyaller. Hiçbiri Google sıralama faktörü değildir; süresi dolmuş domain iş akışları için araştırma ve tarama araçlarıdır.
Karma Score (content score)
Wayback Machine anlık görüntülerinden türetilen içerik geçmişi kalitesinin 0–100 skoru. API yanıtlarında content score veya karmascore olarak da geçer (average_karma_score rapordaki toplu değer için).
Algoritma domainin arşivlenmiş dönemlerini sırayla dolaşır ve content flags uygular — pozitif sinyaller (istikrarlı gerçek içerik, tematik tutarlılık) ve negatif sinyaller (doorway, otomatik üretilmiş metin, ani konu değişimleri, parking). Son sayı tek bir anlık görüntüyü değil, zaman içinde biriken dengeyi yansıtır.
Karma Score link otoritesini ölçmez ve sıralamaları tahmin etmez. Şu soruyu yanıtlar: bu domainde yaşayan ne kadar temiz veya riskliydi? Link metrikleriyle doğal olarak eşleşir — toksik geçmişle yüksek DR yaygın bir tuzaktır. Daha fazla detay: Karma Score.
Karma Metric (domain metric)
Wayback tarama kalıplarından domain dayanıklılığı ve arşiv aktivitesinin 0–100 skoru: sitenin ne kadar süre var olduğu, ne sıklıkla arşivlendiği, geçmişteki boşluklar, aktivitenin büyüyüp sönüp sönmediği. API alanı: karmametric / karma_metric.
Link metrikleri (DA, DR, TF) backlink grafiğini bugün tanımlarken, Karma Metric zaman içinde varlık ve tutarlılığı tanımlar — link saymadan «domain authority»ye alternatif bir açı. Google metriği değildir.
Karma Score ile sezgisel ayrım: Karma Metric ≈ domainin ne kadar yaşamı oldu; Karma Score ≈ o yaşam ne kadar güvenilirdi. Daha fazla detay: Karma Metric. Tam rapor olmadan belirli domainlerde Karma Metric kontrolü için ücretsiz Domain Authority Checker kullanın (çalıştırma başına 10 domain, kayıt gerekmez).
Karma Brand Score (Brandscore)
Domain adı markalanabilirliğinin 0–100 skoru — dizinin site geçmişi veya SEO'dan bağımsız marka olarak ne kadar iyi çalıştığı. Alt skorlar telaffuz edilebilirlik, hatırlanabilirlik, benzersizlik ve çekiciliği kapsar; radio test ve fonetik ilkelerle bilgilendirilir. API alanı: brandscore.
Yüksek Brand Score adın söylenmesi, yazılması ve hatırlanmasının kolay olduğu anlamına gelir; düşük skorlar genelde rastgele karakter dizilerini veya garip kombinasyonları işaret eder. SEO yeniden kullanımı için drop değerlendirmesinde Karma Score veya link metriklerinin yerini tutmaz. Daha fazla detay: Karma Brand Score.
AI Summary
Bir domainin Wayback geçmişinin otomatik oluşturulmuş anlatısı: her dönemde sitenin ne hakkında olduğu, dil veya konunun ne zaman değiştiği, yönlendirmelerin görünüp görünmediği. Domain adındaki anahtar kelimelerden değil, arşivlenmiş içerikten yazılır.
Özet, tematik domain kategorileri atanmadan önce üretilir; böylece sınıflandırma adın yazılışından çok içerik kanıtını takip eder.
Domain kategorisi
Arşivlenmiş içerikten atanan tematik etiket (finans, restoranlar, kumar, sağlık ve benzeri), genellikle AI Summary pipeline'ı üzerinden. Kategoriler niş filtreleme için kullanılır; domainde barındırılanı yansıtır, adın önerdiğini değil.
Content flags
Karma Score modelinde anlık görüntü başına sinyaller. Good flags istikrarlı, anlamlı içeriği işaretler; bad flags risk kalıplarını — doorway, parazit sayfalar, SEO spam, boş placeholder'lar, uzun süreli parking. Tek kötü dönem nadiren skoru öldürür; tekrarlayan veya uzun süren negatif kalıplar ağır basar.
Detected patterns
Bireysel Wayback dönemlerine veya anlık görüntülere eklenen makine okunabilir etiketler — örneğin adult, kripto veya kumar temaları. Karma Score'u besler ve dil, HTTP kodları ve dönem skorlarıyla birlikte zaman çizelgesi grafik verilerinde görünür.
Domain adları ve yaşam döngüsü
Domain adı
Bir web sitesinin insan tarafından okunabilir adresi (örneğin example.com). DNS üzerinden IP adresine eşlenir ve genellikle bir ila on yıl arasında sabit bir süre için bir registrar'da kayıt edilir.
Süresi dolmuş domain
Kayıt süresi sona ermiş ve sahibi yenilememiş domain. Registrar grace ve redemption pencerelerinden sonra ad silinebilir ve tekrar kullanılabilir hale gelebilir — açık artırma, backorder veya açık kayıt yoluyla.
Dropped domain
Kayıttan silinmiş ve kayıt için serbest bırakılmış domain. Pratikte «drop» ve «süresi dolmuş domain» sıkça birbirinin yerine kullanılır; teknik olarak bir ad süresi dolabilir ve gerçekten drop olmadan önce hâlâ redemption'da olabilir.
Domain drop
Silinmiş bir domainin kayıt edilebilir hale geldiği olay. Drop catcher'lar, backorder hizmetleri ve açık artırma platformları değerli adlar için drop anındaki saniyelerde yarışır.
Yaşlı domain
Önceki web geçmişi olan domain: eski içerik, backlink'ler, bazen kalıntı trafik. Alıcılar yaşlı domainleri yeniden inşalar, 301 konsolidasyonu veya zaten sinyalleri olan bir ad üzerinde yeni projeler için kullanır. Yalnızca kayıt yaşı kaliteye eşit değildir — domainde barındırılan daha önemlidir.
Domain yaşı
Bir domainin ne kadar süredir kayıtlı olduğu, genellikle ilk WHOIS oluşturma tarihinden ölçülür. Uzun yaş istikrarı gösterebilir; ancak on yıl spam veya parking hâlâ bir yükümlülüktür. Wayback tabanlı yaş için — ilk ve son anlık görüntü tarihleri ve yakalama geçmişi — ücretsiz Domain Age Checker kullanın (çalıştırma başına 10 domain, kayıt gerekmez).
Grace period
Süre dolumundan sonra orijinal sahibin hâlâ normal maliyetle yenileyebildiği kısa pencere. Domain çözümlenmeyi durdurabilir veya registrar bekleme sayfası gösterebilir.
Redemption period
Süre dolumundan sonraki aşama; sahip genellikle daha yüksek ücretle domaini hâlâ kurtarabilir. Yenileme olmadan redemption geçerse ad silinmeye ve drop'a doğru ilerler.
Domain alım satımı
Domain ikincil pazarı
Zaten birine ait domainler için ikincil pazar — marketplace'ler, aracılı satışlar ve registrar listeleme sayfaları. Fiyatlar onlarca dolardan premium adlar için yedi haneli rakamlara kadar uzanır.
Açık artırma domaini
Bir registrar veya marketplace'te zamanlı teklifle satılan domain (GoDaddy Auctions, NameJet, DropCatch ve benzeri). Teklif verenler lot kapanana kadar yarışır; değerli drop'lar genelde açık kayıttan önce açık artırmadan geçer.
Buy Now (BIN)
Teklif olmadan sabit fiyatlı listeleme. Marketplace'lerde açık artırma envanteriyle birlikte yaygındır.
Backorder
Bir domain drop olmadan önce yapılan rezervasyon; backorder hizmetine ad kullanılabilir olduğu anda kaydetme şansı verir. Aynı ad üzerindeki birden fazla backorder registrar kurallarıyla çözülür — her zaman ilk gelen ilk alır değildir.
Drop catching
Silinme sonrası serbest bırakıldığı anda domainlerin otomatik kaydı. Uzmanlaşmış hizmetler hız ve registry bağlantılarında yarışır; değerli drop'lar nadiren açık kayıtta uzun süre kalır.
Açık kayıt
Ad tamamen kullanılabilir olduktan sonra liste fiyatıyla standart ilk kayıt; açık artırma veya kazanılmış backorder yok.
Premium domain
Uzunluk, anahtar kelime değeri, markalanabilirlik veya uzantı arzusu nedeniyle normal kayıt ücretlerinin üzerinde fiyatlandırılan domain. Premium fiyatlandırma ilk kayıtta veya ikincil pazarda geçerli olabilir.
Registrar'lar, registry'ler ve uzantılar
Registrar
Domain kayıtlarını satma ve yönetme yetkisi olan şirket (GoDaddy, Namecheap, Dynadot ve diğerleri). Registrar'a ödersiniz; sizin adınıza registry ile konuşur.
Registry
Bir üst düzey domain bölgesinin yetkili operatörü (.com için Verisign, .org için PIR vb.). Registry'ler bölge politikalarını belirler; registrar'lar perakende arayüzünüzdür.
TLD (top-level domain)
Domain adındaki son noktadan sonraki sonek — .com, .net, .org ve yüzlerce diğeri.
gTLD (generic top-level domain)
Tek bir ülkeye bağlı olmayan TLD — .com, .net, .org, .app, .blog ve 2012'den beri yeni gTLD dalgası.
ccTLD (country-code top-level domain)
Bir ülkeye veya bölgeye atanan iki harfli uzantı — .de, .uk, .jp. Bazı ccTLD'ler (.io, .ai, .co) coğrafi kökenlerinin dışında dünya çapında yaygın kullanılır.
Wayback Machine ve domain geçmişi
Wayback Machine
Internet Archive'ın tarihsel web sayfalarının kamu önbelleği. SEO uzmanları bir domainin yıllar önce ne barındırdığını görmek için kullanır — içerik konusu, dil, yönlendirmeler ve sitenin gerçek mi placeholder mı olduğu.
Arşiv anlık görüntüsü
Belirli bir tarih ve saatte bir URL'nin tek kaydedilmiş yakalaması. Bir domainin değeri tek şanslı yakalamadan değil, anlık görüntü dizisinden değerlendirilir. İlk ve son anlık görüntü tarihlerini toplu kontrol için Domain Age Checker.
Domain geçmişi (içerik geçmişi)
Bir domainin ömrü boyunca yayınladıklarının kaydı: konular, diller, yeniden tasarımlar, kesintiler, spam dönemleri ve sahiplik değişiklikleri. Link metrikleri bugünü gösterir; geçmiş domainin yeniden kullanımının güvenli olup olmadığını gösterir.
İçerik değişikliği
İki zaman noktası arasında sayfa içeriğinde anlamlı kayma — yeni konu, yeni dil veya yeni site türü. Sık keskin değişiklikler genelde flip şemalarını veya seri yeniden kullanımı işaret eder.
Parking sayfası
Gerçek site yerine reklamlı, «domain satılık» bildirimli veya registrar varsayılan sayfalı placeholder. Ömrünün çoğunu park edilmiş domainler genelde az editoryal değer taşır.
Doorway sayfası
Belirli sorgular için sıralanmak ve kullanıcıları başka yere yönlendirmek için oluşturulmuş ince sayfa; gerçek içerik sunmak için değil. Doorway geçmişi drop değerlendirmesinde güçlü negatif sinyaldir.
Yönlendirme zinciri
Bir URL'den diğerine, bazen birkaç domain üzerinden HTTP yönlendirme serisi. Geçmişte uzun konu dışı zincirler adın manipülasyon veya link geçişi için kullanıldığını düşündürür.
301 yönlendirme
Kalıcı HTTP yönlendirmesi. Arama motorları genelde sıralama sinyallerini hedef URL'ye konsolide eder. SEO uzmanları yaşlı domainden money site'a 301 kullanır; ilgisiz tarihsel 301 hedefleri due diligence kırmızı bayrağıdır.
302 yönlendirme
Geçici HTTP yönlendirmesi. 301'in aksine kalıcı taşınmayı sinyal etmez; arşiv geçmişinde üçüncü taraf domainlere 302 kalıpları kısa süreli ele geçirmeleri veya affiliate hilelerini gösterebilir.
Arşivde HTTP 403
Wayback'te yakalanan «Forbidden» yanıtı. Genelde canlı sitenin tarayıcıyı engellediği anlamına gelir — bazı kurulumlarda yaygındır; satın almadan önce manuel kontrol edin.
Website ID (analytics parmak izi)
HTML'e gömülü izleme tanımlayıcıları — Google Analytics, Google Tag Manager ve benzeri. İlişkisiz domainlerde aynı ID paylaşılan sahibi veya ağı gösterebilir.
CJK içeriği
Arşivlenmiş sayfalarda Çince, Japonca veya Korece metin. Asya dili geçmişine ihtiyacınız olduğunda veya geçmiş içeriği pazarınıza uymayan domainlerden kaçınmak istediğinizde ilgilidir.
Link metrikleri ve backlink sözlüğü
Backlink
Başka bir web sitesinden domaininizdeki bir sayfaya gelen bağlantı. Backlink'ler temel off-page sıralama sinyali olmaya devam eder; ham sayıdan çok kalite ve alaka önemlidir.
Referring domain
Hedefe en az bir kez link veren benzersiz domain. Bin linkli tek site bir referring domain sayılır.
Anchor text
Bir linkteki tıklanabilir kelimeler. Anchor dağılımı (markalı, exact-match, genel, çıplak URL) profilin doğal mı aşırı optimize mi göründüğünü ortaya koyar.
Link profili
Gelen linklerin tam resmi: hacim, referring domain'ler, anchor'lar, donor kalitesi, tematik karışım ve spam kalıpları. Toksik profilli yüksek DR süresi dolmuş domainlerde yaygın tuzaktır.
Link equity
Linkler aracılığıyla aktarılan sıralama değeri — bazen «link juice» denir. Temiz yaşlı domainden 301 hedef URL'ye equity aktarabilir; yanmış veya alakasız geçmiş az aktarabilir veya risk ekleyebilir.
Domain Authority (DA)
Moz'un link verilerinden sıralama potansiyelini tahmin eden 0–100 skoru. Drop'larda hızlı tarama olarak yaygın kullanılır; üçüncü taraf metriktir, Google'ın değil. Ücretsiz Domain Authority Checker 10 domaine kadar DA, DR ve Karma Metric'i yan yana döndürür.
Domain Rating (DR)
Ahrefs'in domain düzeyinde link gücü 0–100 skoru. İlgisiz Wayback geçmişli drop'ta yüksek DR klasik yanlış pozitiftir.
URL Rating (UR)
Ahrefs'in sayfa düzeyinde link gücü skoru. Süresi dolmuş domainlerde belirli bir URL üzerinde inşa planlıyorsanız homepage UR genelde domain düzeyi DR'den daha önemlidir.
Page Authority (PA)
Moz'un sayfa düzeyinde otorite skoru; URL kapsamında DA'nın benzeri. Yaşlı domainde homepage ile iç sayfaların gücünü karşılaştırırken faydalıdır.
Trust Flow (TF)
Majestic'in link veren sitelerin güvenine göre ağırlıklandırdığı 0–100 skor. Daha yüksek TF genelde daha itibarlı kaynaklardan linkler demektir.
Citation Flow (CF)
Majestic'in link hacmini yansıtan 0–100 skoru. Düşük TF ile yüksek CF şişirilmiş veya düşük güvenli profili gösterebilir; TF/CF oranı yaygın hızlı kontroldür.
Spam Score
Moz'un bir sitedeki spam benzeri link kalıplarının 0–100 tahmini. Yüksek daha kötüdür; birçok sinyal arasında biri olarak kullanın.
Open PageRank (OPR)
Açık link graf verilerinden 0–10 ölçeğinde kamu PageRank benzeri skor. Diğer metrikler eksikken hafif otorite referansı.
Toksik backlink'ler
Güveni zedeleyebilen veya manuel işlemleri tetikleyebilen spam, hack'lenmiş veya alakasız sitelerden linkler. Toksik donor'lu süresi dolmuş domainler kör 301 değil, temizlik veya kaçınma gerektirir.
Trafik, anahtar kelimeler ve indeks durumu
Organik trafik
Ücretsiz arama sonuçlarından ziyaretler. Yaşlı domainlerde kalıntı organik trafik adın hâlâ eski sorgularda sıralandığı anlamına gelebilir — veya SimilarWeb tarzı tahminler tarihsel talebi gösterir.
Estimated Traffic Value (ETV)
Bir sitenin organik anahtar kelime sıralamalarının reklamla satın alınsaydı ne kadara mal olacağının dolar tahmini. Anahtar kelime veri sağlayıcıları ETV'yi her sorguyu listelemeden sıralama gücünü özetlemek için kullanır.
Google indeksi
Google'ın taradığı ve depoladığı URL kümesi. site:domain.com kontrolü drop'tan sayfaların hâlâ görünüp görünmediğini gösterir — bazen kurtarma hızı için faydalı, bazen eski spam URL işareti.
SimilarWeb tahminleri
Panel ve clickstream verilerine dayalı ziyaret, coğrafya ve trafik kaynağı üçüncü taraf yaklaşımları. Drop'larda yön gösterici faydalı; kesin analitik değil.
SEO taktikleri ve değerlendirme
PBN (private blog network)
Esas olarak money site'lara link geçirmek için kurulmuş site grubu. PBN tarzı geçmişli domainler — konu değişimleri, ince şablonlar, yönlendirme kalıpları — yüksek riskli satın almalardır.
Markalanabilir domain
Tam eşleşen anahtar kelime domaininin aksine, kelimelerden çok ses ve hatırlanabilirlik için seçilen ad (Stripe, Spotify). Yatırımcılar ve startup'lar genelde kısa, telaffuz edilebilir markalanabilir drop'ları filtreler.
Exact Match Domain (EMD)
Hedef anahtar kelime ifadesiyle eşleşen domain («cheap flights» için cheapflights.com). Google'ın 2012 EMD güncellemesi düşük kaliteli exact-match siteler için sıralama bonusunu azalttı; temiz geçmişte EMD'ler hâlâ alaka ve doğrudan yazım trafiğine yardımcı olabilir.
Due diligence
Satın almadan önceki manuel iş: fiyat ve açık artırma bitişini doğrula, müsaitliği onayla, Wayback geçmişini oku, üst anchor ve donor'ları incele, ceza veya marka sorunlarını kontrol et. Metrikler listeyi daraltır; due diligence kararı verir.